Khái niệm chung về chung cư cao tầng

Khái niệm
chung cư cao tầng nói chung là loại nhà phổ biến ở các thành phố hiện đại ngày nay, nhất là ở các nước phát triển và một số nước đang phát triển. Loại nhà này có sô’ tầng là từ 7 tầng trở lên hoặc có độ cao trên 21 m so với mặt đất (nếu tầng cao trung bình là 3m), với phương tiện đi lại chủ yếu bằng thang máy, được hình thành từ các căn hộ hiện đại kiểu hộ khép kín, có sử dụng chung các phương tiện giao thông trong nhà như: cầu thang bộ, hành lang, thang máy và một số dịch vụ công cộng khác. Các chung cư cao tầng này để phục vụ chủ yếu cho những người có thu nhập trung bnih và thấp: những gia đình viên chức, những cán bộ xa gia đừih sông độc thân, những gia đình trẻ chưa có con hoặc người nghèo đói đô thị.
Hiện nay, tùy theo số tầng mà người ta chia nhà cao tầng thành các nhóm: nhà có độ cao thấp là nhà có từ 7 đến 12 tầng, nhà có độ cao trung bình là nhà có từ 13 đến 20 tầng, nhà có độ cao lớn là nhà có từ 21 đến 30 tầng, nhà siêu cao hay nhà chọc trời là nhà có số tầng trên 30 tầng.
Tuy nhiên nhà cao tầng cũng còn gặp ở những chung cư tiêu chuẩn cao kiểu khách sạn với các căn hộ rất sang trọng (chẳng hạn chung cư Thuận Kiều Plaza, khu chợ lớn thành phố’ Hồ Chí Minh).
Ưu điểm
• Tiết kiệm được đất xây dựng đô thị là động lực chủ yếu của việc triển khai áp dụng kiến trúc nhà cao tầng ở các thành phô’. Sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế đô thị và tập trung dân số’ của quá trình đô thị hóa cao đã làm tăng thêm nhu cầu phát triển nhà ở. Sự căng thẳng về đất xây dựng là mâu thuẫn chủ yêu ở đây mà con đường giải quyết là ngoài việc mồ rộng thích đáng ranh giới đô thị thì phải suy nghĩ đến
việc trên một diện tích đất có hạn cần phải xây dựng được nhà cửa nhiều hơn, tô’t hơn. Căn cớ vào thực tế xây dựng ở một đô thị của nhiều nước như Singapore, Trung Quốc, trong khu nhà ở nếu xây dựng một số kiến trúc cao tầng so với việc toàn bộ xây dựng toàn nhà nhiều tầng có thể tăng từ 20 đến 80% diện tích sàn, hiệu quả tiết kiệm rõ rệt. Từ việc giảm được diện tích đất xây dựng, xây dựng nhà cao tầng sẽ giảm được chi phí cho trang thiết bị hạ tầng ki thuật đô thị như đường ống kỹ thuật điển, nước (cấp thoát nưóc), hệ thống cây xanh, chiếu sáng đô thị v.v…
• Nhà cao tầng cho phép giải phóng không gian mặt đâ’t, tạo cho thành phô hiện đại có mật độ xây dựng thấp, dành không gian mặt đất cho người đi bộ với tầm nhìn thoáng cũng như cho cây xanh đô thị.
• Làm hiện đại phong phú thêm bộ mặt của đô thị. Căn cứ vào những đặc điếm riêng của các thành phô’ và khu vực, cần chú ý thiết kê quy hoạch và bô’ trí các kiến trúc cao tầng trong đó có một số kiến trúc siêu cao tầng dạng đôminăng mà luôn luôn sẽ trở thành những điểm nhấn, dấu ấn cảnh quan, trở thành một bộ phận quan trọng của đô thị hiện đại. Kiến trúc nhà cao tầng có thể đưa đến những không gian tự do trốhg thoáng ở mặt đất nhiều hơn, nơi có thể làm sân bãi nghỉ ngơi nông cộng hoặc trồng cây côi tạo nên những khung cảnh xanh tươi thoáng đẹp cho đô thị. Ớ trên mái của kiến trúc cao tầng có thể tổ chức những công trình công cộng có điểm ngắm đẹp hoặc những nơi để giải trí, dùng để cho khách tham quan, du lịch.
• Có lợi cho công tác sản xuất và sử dụng. Kiến trúc nhà cao tầng khiến cho công tác và sinh hoạt của con người được tập trung hóa và khiến cho sự liên hệ theo chiều ngang và theo chiều đứng được kết hợp với nhau hiệu quả hơn, rút bớt được diện tích và không gian, tiết kiệm thời gian đi lại, nâng cao hiệu suất sinh hoạt và làm lợi cho việc sử dụng khai thác hạ tầng kỹ thuật, cho công tác quản lý đô thị.
• Bên cạnh đó nhà cao tầng còn tạo điều kiện cho việc phát triển loại hình kiến trúc đa chức năng, một hình thức sẽ phổ biến trong tương lai. Để giải quyết các mâu thuẫn giữa công tác cư trú và sinh hoạt xã hội của con người thì trong sự phát triển của đô thị đã xuất hiện các yêu cầu đòi hỏi đáp ứng mọi loại sử dụng ngay trong một công trình kiến trúc. Ví dụ trong nhà ở, ngoài những căn nhà để ỏ còn phải có các phương tiện phục vụ dịch vụ hàng ngày, cho nên xây dựng nhà ỏ còn phải kèm theo các công trình dịch vụ và thương nghiệp. Tại nhà ở cao tầng các tầng dưới có thể bô’ trí các phòng làm việc, ở các tầng trên là
phòng ở, như vậy sẽ tiết kiệm được đất xây dựng, làm tiện nghi thêm cho cuộc sôhg của con người, ớ trung tâm thành phố’ càng cần thiết phát triển thêm các loại hình kiến trúc đa chức năng: ở tầng thấp là cửa hàng thương nghiệp, ở các tầng trung gian thì bô’ trí nhà ờ hoặc văn phòng làm việc, dịch vụ công cộng, giải trí, các tầng ngầm bô’ trí gạra ô tô và hệ thông kho tàng v.v… Như vậy có khả năng làm giảm bót căng thẳng về giao thông, về phòng ở, khắc phục việc thiếu đất đai mà lại có lợi cho sản xuất và hiệu suất công tác.
Nhược đỉểm
Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm thì nhà cao tầng cũng có sự hạn chế. Những nhà ở 50 – 100 tầng hay nhà chọc trời trong một thòi gian dài đã được gọi là độc tô’ vì điều kiện ở của nó cũng phi nhân bản cũng gần như ở các khu nhà ổ chuột (vấn đề văn hóa xã hội, tội phạm cũng như quản lý và kinh doanh khai thác):
• Những gia đình sông ở trên những tầng cao phải sông trong điều kiện không khí loãng sẽ ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe. Khả năng xảy ra tai nạn đôi vói ngríời sông trong nhà cao tầng cao hơn vì khi có biến cô xảy ra vối toà nhà cao tầng thì người sôhg ở đó khó mà thoát nhanh ra được và những sự cố của một sô bộ phận nhà có thể nhanh chóng lan ra toàn bộ nhà. Nhà chọc trời khỗng chỉ ảnh hưởng đến người sử dụng mà còn có tác hại đô’i vói người qua đường vì đường phô’ trở nên chật hẹp thiếu ánh sáng phía dưới những ngôi nhà chọc trời đó. Việc xây dựng tràn lan những ngôi nhà cao tầng làm cho đường phô trở nên tôi tăm, ô nhiễm ồn. một sô’ thành phố đã phải thắp đèn cả ngày vì ánh sáng tự nhiên của mặt tròi đã bị tòa nhà cao che khuất. Mặt khác, nhà cao tầng là một khôi kiến trúc lốn nên sẽ dễ phá võ cảnh quan kiến trúc cổ, lôi sông truyền thống của nhiều dân tộc, đòi hỏi trình độ quản lý cao, ý thức công dân và cộng đồng cao.
• Bên cạnh đó, việc xây dựng nhà cao tầng không phải ở đâu cũng xây dựng được, 11Ó phải đáp ứng những yêu cầu sau:
Nhà cao tầng đòi hỏi phải được xây dựng vối kỹ thuật công nghệ cao, trên đất rắn và ổn định, chịu đitợc gió bão động đất vì một đơn vị diện tích đất xây dựng nhà cao tầng phải chịu một tải trọng đứng lỏn đồng thời tải trọng ngang cũng không nhỏ nên dễ gây ra lún đất, nứt tường và bật móng dẫn đến mất ổn định và đổ nếu xây dựng trên đất xấu, thiếu tính toán kỹ lưỡng.