Đặc điểm kiến trúc các loại chung cư nhiều tầng (P4)

• Nhược điểm
– Bô’ trí mặt bằng chung không được gẫy gọn do khối cầu thang tách ra khỏi nhà,làm cho việc công nghiệp hóa xây dựng, hoàn thiện đất đai,bô trí sân vườn, cây xanh, đường ông có nhiều trở ngại.
*ĩ* Nhà ở hành lang bên có cầu thang trong (h.I.5.12, h.I.5.13):
Cầu thang lẫn vối khối nhà ỏ, ở giữa nhà hoặc hai đầu hồi nhà. về cơ bản, đặc điểm của loại nhà này giống nhà ở trên trừ trong trường hợp cầu thang đặt giữa. Nhà có thể thiết kế thêm một loại căn hộ đặc biệt ở hai đầu nhà (tận dụng đoạn hành lang cuối).
í* Nhà ở hành lang bên có mặt bằng hình dáng tự do (h.I.5.11):
Nhà ở loại này có nhiều hình dáng khác nhau: loại nhà hình sao ba cánh vối nút giao thông đặt ở giữa. Loại nhà hình hộp vuông có sân trong vói cầu thang đặt tách ra ngoài v.v… Hình thức kiến trúc của loại nhà này phong phú, sinh động, dễ xử lý hình khối và mặt đứng.
+ Những kiểu tổ chức căn hộ trong nhà hành lang bên (h.I.5.11)
Giải pháp mặt bằng căn hộ nhà hành lang bên tùy thuộc vào sô phòng trong căn, vị trí của bếp và khối vệ sinh.
Dựa vào cách bô” trí khu phụ (bếp, khôi vệ sinh) trong một căn hộ ta có hai cách:
• Tạo nên khu phụ làm phòng đệm để khắc phục ảnh hưởng bất lợi cùa hành lang (chống ồn, kín đáo) (h.I.5.15).
– ưu điểm: kín đáo và yên tĩnh cho các phòng ở, phòng ở bô” trí đầu gió có thể được gió tốt mùa hè và che nắng tốt (dùng khu phụ làm đệm).
– Nhược điểm: lối vào không đàng hoàng vì phải đi qua khu phụ mới vào khu chính, không phù hợp truyền thông sinh hoạt phương Đông. Nếu mùa hè và đông vối hai hướng gió trái ngược nhau như ở miền Đắc Việt Nam thì trong mùa đông gió lạnh với vận tốc cao, áp lực lớn sẽ đẩy khói và không khí bị ô nhiễm từ khu phụ vào khu ở.
• Khu phụ ở phía hông sườn (li.L5.15, h.I.5.11);
– ưu điểm: tạo được lối vào đàng hoàng, trực tiếp từ hành lang vào khu sinh hoạt chuụg. Tổ chức thông gió xuyên phòng, độc lập từng khu vực (ở, phụ).
– Nhược điểm: căn hộ thiếu kín đáo, bị ảnh hưởng trực tiếp do tiếng ồn từ hành lang. Bếp thiíờng thiếu ánh sáng tự nhiên. Việc tổ chức lôi vào chính từ phía sườn của khu ở tạo được việc sử dụng liợp lý phòng sinh hoạt chung nhưng gây trỏ ngại cho việc vận chuyển đồ đạc cồng kềnh.
Để khắc phục nhược điểm lốn nhất của giải pháp này (thiếu kín đáo) người ta thường xử lý:
+ Đẩy lùi hành lang ra khỏi cửa sổ của căn hộ (h.1.5.12).
+ Hạ thấp hành lang khỏi mặt nền căn hộ 60 đến 80cm để độ cao của bậu cửa sổ ngang tầm mắt của người đi lại trên hành lang, hoặc nâng cao không gian bên trong căn hộ (những phòng sinh hoạt kín đáo) hơn sàn nhà của các không gian khác từ 60 đến 80cm (h.ĩ.5.12).
+ Vừa đẩy xa hành lang vừa hạ thấp cốt sàn của hành lang.
Các căn hộ trong nhà hành lang bên có thể là hộ một phòng, hộ một phòng rưỡi, hộ hai phòng, hộ hai phòng rưỡi và hộ ba phòng. Sô phòng trong một căn hộ càng tăng thì diện tích giao thông càng lớn vì nếu chỉ dùng tiền phòng sẽ không bảo đảm tổ chức đi lại mà không bị xuyên qua phòng khác, dọ đó phải tăng thêm diện tích giao thông như những lối đi phụ để khắc phục. Đe tạo nên các căn hộ lốn (diện tích sàn trên 60iir), nhiêu pỈK»nv ngưòi ta áp dụng mấy giải pháp sau (h.I.5.14):
• Ken thêm một gian vào giữa hai căn hộ cạnh khối phòng sinh hoạt chung.
• Tận dụng hành lang của hành lang cụt để tạo thành đơn nguyên hành lang bên (li.L5.14).
• Hành lang vượt, tầng: để tạo cho căn hộ phát triển theo chiều cao chiếm luôn hai tầng, muôn vậy trong từng căn hộ vượt tầng phải có thêm những cầu thang nội bộ để hên hệ hai tầng đó. Các cầu thang nội bộ cần.phải tiết kiệm tôi đa không gian diện tích (h.I.5.14).
• Để tránh hành lang quá dài so vối mặt bằng toàn nhà, có thể giải quyết theo kiểu phân đoạn – hành lang, mỗi đoạn hành lang phục vụ cho một sô’ hộ nhất định để bảo đảm cách ly yên tĩnh cho cả khỏi nhà ở.
Giải pháp cấu tạo nhà hành lang bên phổ biến nhất có hai loại:
• Nhà kết cấu gạch, tường ngang chịu lực, ở nưốc ta, nhà hành lang 4-5 tầng trở xuống, bưóc 3 – 3,6m dùng tường 220mm chịu lực vối ba tầng trên và tưòng 330mm vói tầng một và hai.
• Nhà panen tấm lớn tường ngang chịu lực, khi xây dựng nhiều tầng có bước nhỏ hơn 6m dùng tường ngang chịu lực dày 16cm, tưòng ngoài dùng tấm bêtông keramzit tự mang dày 36cm. Trường hợp số tầng cao hơn thì người ta dùng khung chịu lực.
c. Chung cư hành lang kiểu thông tầng
Nhà ở kiểu thông tầng là một bưốc phát triển của nhà hành lang giữa hoặc hành lang bên.
Nlfà ỏ kiểu thông tầng, ngoài những hành lang chung dành cho toàn nhà và cầu thang lớn công cộng cùa toàn nhà, mỗi căn hộ đều được bô trí phòng ở cả hai tầng và có cầu thang nhỏ bên trong căn hộ để liên hệ giữa tầng dưới và tầng trên.
Trong nhà ở thông tầng, hành lang chung có thể phục vụ hai hoặc ba tầng và vì nhà có chung một vài hành lang cách tầng nên vấn để cách ly được bảo đảm tốt hơn so vói hành lang giữa hoặc hành lang bên bố trí theo từng tầng. Phòng sinh hoạt chung, bếp và phòng ăn thường được bô trí cùng tầng vơi hành lang. Phòng ngủ và khối vệ sinh có thể đặt ở tầng trên hoặc tầng dưới (h.I.5.17).
Loại nhà này có nhiều đặc điểm mà loại nhà khác không có:
» Tiết kiệm được diện tích giao thông (giảm được một số cầu thang, thang máy và một hành lang phục vụ được cho rất nhiều căn hộ). Đặc điểm này cho phép loại trừ được những nhược điểm ở một sô loại nhà khác như: nhà đơn nguyên toil cầu thang nhà hành lang tôn diện tích giao thông…
• Bảo đảm tính chất phong phú trong tổ chức các loại căn hộ, thích hợp với các loại qui mô căn hộ khác nhau, có thể pliôl liỢp các căn hộ ít phòng, nhiều phòng một cách dễ dàng và hợp lý.
• Kết cấu và thi công có phức tạp, khó công nghiệp hóa, mặt bằng các tầng khác nhau nên giải quyết đường ống cho thiết bị kĩ thuật cũng khó khán.
Nhà thông tầng có thể là nhà ở thông tầng hành lang bên hay hành lang giữa.
Kiểu nhà thông tầng đặc biệt như nhà kiểu đơn nguyên chênh cả tầng hoặc nhà hành lang có dạng trên mặt cắt có hai phần lệch nhau nửa tầng là loại nhà được nhiều nước ưa thích và phát triển, cầu thang chính và thang máy công cộng cho toàn nhà có thể đặt trong nội bộ nhà, đặt ỏ đầu hồi nhà hoặc tách thành một khôi đặt ngoài nhà chỉ nôi liền với các hành lang chung. Từng căn hộ có thang riêng liên hệ vối các bộ phận sinh hoạt ở chênh nhau nửa tầng.
Kiểu căn hộ trong nhà hành lang bao gồm các loại: hộ hai tầng tức ở hai cao trình và hộ một tầng. Loại hộ hai tầng là chủ yếu và chia làm hai loại nhỏ:
Loại hộ hai tầng có cầu thang dọc (lên tầng trên từ tiền phòng hoặc lên tầng trên từ phòng chung) và cầu thang ngang như minh họa ở các hình 1.5.17 đến 1.5.20.
+ Nhà ở thông tầng hành lang bên (h.I.5.11, h.I.5.13):
Trong loại nhà này có loại tầng đơn vị là hai tầng (hai tầng có một hành lang) hoặc tầng đơn vị là ba tầng (ba tầng có một hành lang).
• Loại tầng đơn vị là Hai tầng nhà: mỗi hộ chiếm hai tầng nhà (có trường hợp mỗi hộ một tầng).
• Loại tầng đơn vị là ba tầng nhà: mỗi hộ chiếm ba tầng nhà (h.i.5.18)”
Nhà ở thông tầng hành lang giữa (h.I.5.17, h.I.5.19):
• Loại tầng đơn vị là hai tầng nhà.
• Loại tầng đơn vị là ba tầng nhà.
d. Nhà phân đoạn thông tầng (h.ỉ.5.i7, h. 1.5.20)
Nhà phân đoạn thông tầng là kiểu nhà mang tính chất giữa hai loại nhà hành lang và nhà phân đoạn. Toàn nhà có một khối cầu thang nằm ở giữa hoặc hai đầu hồi nhà. Cứ ba tầng nhà có một hành lang chung, hành lang này giải quyết theo kiểu côngxôn (để các hộ từ trên xuông dưối hoàn toàn trùng lặp nhau, đơn giản kết cấu nhà). Hành lang côngxôn này đóng vai trò như một đường phô để từ đó rẽ vào các phân đoạn. Mỗi phân đoạn có một cầu thang nội bộ làm hạt nhân. Qua các cầu thang này, có thể lên tầng trên hoặc xuống tầng dưối và vào các căn hộ riêng biệt (h.I.5.17).
e. Nhà có căn hộ lệch nhau nửa tầng
Loại nhà này trên mặt cắt có thể thấy các căn hộ hai bên hành lang giữa lệch nhau nửa tầng. Kết cấu loại này rất phức tạp và tầng đơn vị có thể là ba hoặc năm tầng (h.I.5.19, h.I.5.20).
Loại nhà thông tầng lệch ở nilốc ta chưa phát triển. Đốỉ với các nưốc, loại nhà này được yêu thích vì chất lượng sinh hoạt cao, cách ly và chông ồn tốt đồng thời khi xây dựng cao tầng sẽ rất kinh tê vì diện tích giao thông và sô” lần dùng thang máy ít hơn hai đến ba lần so vói nhà thông thường.